Home

De Levende Natuur is een professioneel forum voor natuurbehoud, -beheer en -beleid in Nederland en België, opgericht in maart 1896. De artikelen zijn gebaseerd op recent ecologisch onderzoek, ervaring of waarneming van de auteurs. Er worden actuele thema’s gesignaleerd en bediscussieerd door betrokken deskundigen.

Meer info

In het komende nummer van De Levende Natuur

Het komende nummer van De Levende Natuur verschijnt omstreeks 25 november.

Dit nummer van De Levende Natuur niet missen, maar nog geen abonnee? Meld je aan vóór vrijdag 11 november, dan krijg ook jij dit nummer thuisgestuurd!

NEEM EEN ABONNEMENT

 

Mens drukt hert meer in het nauw dan de wolf

Ecologen kijken met veel belangstelling naar de effecten van de terugkeer van de wolf op de Nederlandse natuur. Is het zo dat grazende herten nu ineens in een ‘angstlandschap’ leven, waarbij jonge boompjes weer kunnen uitlopen, doordat de grazende herten uit sommige stukken bos wegblijven? Gronings onderzoek helpt de lezers van De Levende Natuur uit de droom. De al veel langer bestaande angst van grazende herten voor recreanten heeft voorlopig een veel grotere invloed dan angst voor de wolf.  

Stikstof zet de natuur op zijn kop

Dat de uitstoot van stikstof bepaalde (algemene) planten op voorsprong zet en daardoor andere (bijzondere) benadeelt, dat is na alle discussies wel breed bekend. Minder bekend is het gegeven dat meer stikstof ook de voedselkwaliteit voor planteneters beïnvloedt. Joost Vogels en collega’s beschrijven in De Levende Natuur wat de gevolgen kunnen zijn van ons stikstofprobleem voor planteneters, zoals diverse insectensoorten.

Afbeelding

Een teek, een van de voornaamste verspreider van Lyme

Koos Dijksterhuis

Meer wolven, minder Lyme?

Herten houden niet van mensen. Dat betekent dat ze wandelpaden waar veel recreanten lopen liefst mijden. Daardoor zijn er in de buurt van die drukke paden ook minder teken te vinden. Teken zijn immers afhankelijk van herten voor hun levenscyclus. Groningse onderzoekers kijken of deze angst voor mensen misschien ook effecten heeft op de verspreiding van de ziekte van Lyme door teken. En wat betekent de komst van de wolf voor Lyme? Worden herten misschien nóg angstiger, waardoor deze vervelende tekenziekte wordt teruggedrongen?

Steenmeel geen wondermiddel tegen stikstof

Stikstof verzuurt de Nederlandse natuur. Om die verzuring tegen te gaan, wordt op verschillende plekken geëxperimenteerd met het strooien van (basisch) steenmeel. Een onderzoek door mycologen laat zien dat paddenstoelen niet duurzaam lijken te profiteren van die ‘ontzurende maatregelen’. Paddenstoelen worden veelal gezien als indicatoren van een gezond milieu. Het feit dat deze soorten niet profiteren van het strooien van steenmeel maakt eens te meer duidelijk dat er maar één ding opzit: de uitstoot van stikstof moet echt omlaag, zo schrijven de onderzoekers in De Levende Natuur

Baten van de bever

Na herintroducties in de Biesbosch in 1988 en in de Gelderse Poort in 1994, neemt het verspreidingsgebied van bevers toe, vooral langs de grote rivieren. Sinds 2016 trekken bevers via beken verder oostwaarts het achterland in. De keerzijde van dit succes is risico op schade aan kaden, dijken en oevers. Door steile oevers te verflauwen kunnen we de vestiging van bevers op ongewenste plekken voorkomen. Op gewenste plekken kunnen we juist gebruikmaken van de waterstaatkundige kwaliteiten van bevers. Met een beverdam op de juiste plek is de natuurwaarde van een beekdal flink op te krikken.

Afbeelding

Een natuurbegraafplaats bij Assel

In de splijtzwam: ‘Tot stof zult gij wederkeren …’

Op steeds meer plekken is het mogelijk om in de natuur begraven te worden. Maar is dat nou wel zo’n goed idee, al dat ‘natuurbegraven’? De stichting ‘Natuurbegraafplaats, waarom niet’ vindt dat we de natuur - en de natuurliefhebbers - niet ook ná onze dood nog eens moeten belasten. De landschapsarchitect van Natuurbegraafplaatsen van waarde wijst erop dat de eeuwigdurende grafrust op een natuurbegraafplaats een geweldige garantie is om natuur tot in lengte van dagen ook natuur te laten blijven.

Het komende nummer van De Levende Natuur verschijnt omstreeks 25 november.

Dit nummer van De Levende Natuur niet missen, maar nog geen abonnee? Meld je aan vóór vrijdag 11 november, dan krijg ook jij dit nummer thuisgestuurd!

Neem een abonnement

In het huidige nummer van De Levende Natuur

DLn Cover 5 2022

Habitatherstel voor de teruggetrokken eikelmuis

Ellen van Norren

In het Jaar van de Eikelmuis wordt in Nederland, Vlaanderen en Duitsland onderzoek verricht naar het habitatgebruik van deze slaapmuis. Met dit dier zouden ook andere soorten profiteren van habitatherstel voor de eikelmuis.

Agenda voor soortenbescherming in de 21e eeuw

Michiel Wallis de Vries & Laurens Sparrius

Om vast te stellen hoe het er met de biodiversiteit voor staat, is er kennis over soorten nodig. Het werk van soortenorganisaties speelt daarbij een cruciale rol; een kennisagenda kan de monitoring en bescherming van de biodiversiteit helpen verbeteren.

Vlinders tellen: incidenten of trends?

Chris van Swaay, Tim Termaat, Jaap Bouwman, Roy van Grunsven, Gerdien Bos & Nelleke Cornips

Natuurbeheerders die subsidie ontvangen via het Subsidiestelsel Natuur en Landschap, SNL, moeten bepaalde plant- of diersoorten tellen. Soms zeggen die tellingen niet zo veel, bijvoorbeeld als het om vlinders gaat die misschien net op hun piekmoment zaten, of juist in een midzomerdip. Wanneer de ‘SNL-tellingen’ geijkt worden met behulp van de getallen uit het Netwerk Ecologische monitoring, een telling die op verzoek van de overheid door verschillende soortenorganisaties wordt uitgevoerd, dan valt er ineens wél waardevolle informatie uit te halen.

Heidefauna sturen met begrazing

Michiel Wallis de Vries, Marijn Nijssen, John Smit, Jinze Noordijk & Ronald Zollinger

Op de droge heide zijn veel diersoorten afhankelijk van lage vegetatie met open plekken, waarbij vergrassing een probleem vormt. Andere heidesoorten zijn juist kwetsbaar voor een (te) hoge begrazingintensiteit. Met een experiment is onderzocht of het mogelijk is om de begrazingsintensiteit te sturen en wat de effecten daarvan zijn op insecten, reptielen en grondbroedende vogels.

Droogte schudt bermplanten op

Laurens Sparrius

Door klimaatverandering trekken zuidelijke soorten steeds verder naar het noorden. Langdurige droogtes versnellen dit proces. Tegelijkertijd kan dit in de stad en op het platteland meer biodiversiteit bewerkstelligen - iets dat we graag willen - doordat gras wijkt voor kruiden. Kunnen langdurige droogtes leiden tot meer biodiversiteit?

Klimaatbestendige bossen

In De Splijtzwam laat de Levende Natuur experts de degens kruisen over netelige groene kwesties. In dit nummer pleit Bart Nyssen van de Bosgroep Zuid Nederland voor het introduceren van nieuwe, klimaatbestendige bomen, om onze bossen weerbaar te maken tegen de temperaturen en de droogtes die ons te wachten staan. Bosecoloog Bert Maes is dat juist een gruwel. Hij kijkt liever naar de kracht van inheemse bomen, die volgens hem wel een stootje kunnen hebben.

Redactioneel

Rob Buiter & Koos Dijksterhuis

Column

Franciska de Vries

Activiteiten

Melchior van Tweel, Herman Sieben, Vita Hommersen & Michiel Wallis de Vries

Basiskwaliteit Natuur: aandacht voor algemene soorten

Henk Sierdsema, Christian Kampichler, Michiel Wallis de Vries & Ronald Zollinger

De Splijtzwam

Bart Nyssen & Bert Maes

Meten is weten – Netwerk Ecologische Monitoring

Edo Goverse, Tariq Stark, Marnix P. de Zeeuw, Ingo Janssen & Jelger E. Herder

Platform

Sander Turnhout

Wat er leeft

Karin Didderen & Laurens Sparrius

Column

Jeroen de Koe

Recensies

Karin Didderen, Koos Dijksterhuis & Rob Buiter

LandschappenNL

Mark Hilboezen & Michiel Poolman

91 jaar terug

Jan P. Strijbos